Bu sayfadaki içerik, Adobe Flash Player'ın daha yeni bir sürümünü gerektiriyor.

Adobe Flash player Edinin

Güç Kaynaklarının Tarihçesi

          İnsanlar  ilk  çağlardan itibaren  çeşitli  sorunları çözebilmek için   kendi güçlerini ve çeşitli hayvanların güçlerini  kullanmışlar.  Devam eden  süreç içerisinde teknoloji  dediğimiz  birikimlerini  sorunlarını çözmek için    rüzgar gücü, su gücü gibi diğer doğal kaynaklardan yararlanmak olarak  kullanmışlardır.  Gelişmeler  tekerleğin bulunmasıyla değişmiş, insan  ve hayvan  gücüyle  kullandıkları araçlara  daha işlevsel ve etkinlik kazandırmıştır.
          Karşılaştıkları sorunları çözmek  için  kimi mucitlerin ve bilim adamlarının  buluşlarını  beklemek zorunda kalmışlardır. Sanat, kimya,   fizik, matematik, astronomi  ve diğer alanlardaki gelişmelerle beraber hız kazandığını,  değişik alanlardaki bu çalışmaların sonuçlarını  sorunlarının  çözülmesinde  kullandıklarını  görüyoruz. Yani bilim ve bilimin hayatımızdaki sorunların çözülmesinde kullanılması dediğimiz teknolojiden bahsediyoruz aslında ve  bu süreç  günümüzde de  artarak devam etmektedir. Bunlara örnek  vermek gerekirse, değişik mucitlerin, bilim adamlarının  katkısıyla  oluşturulan  buhar makinesi  aslında bu süreçte dönüm noktası oldu diyebiliriz (James Watt, 1769).

           Gelişmeler, günümüzde büyük keyif alarak  ve  dünyanın her tarafına kısa zamanda ulaşmamızı sağlayan,  ulaşım araçlarının  temel  güç kaynağını  olan  MOTOR'u haber veriyordu. Fransız mühendis  Etienne lenoir 1860'ta elektrikle tutuşturulmuş gazın yanmasıyla  genişletilmiş havalı motoru ortaya kondu. Başka bir Fransız  mühendis  Alphonse Beau de Rochas 1861 yılında, tutuşturmadan önce bir hava benzin karışımı oluşturma düşüncesini ortaya attı (Adı, dört zamanlı çevrimli patlamalı motorların çalışmasında anılır.). Nikolas Otto ve Langen 1867 de gazla çalışan dört zamanlı motoru yaptılar. Gelişmeler  sonucunda 1885'te Benz ve 1886'da  Daimler; Maybach (Almanya)  ve  Amerika?da otomobillerde kullanıldı. Daha  sonra Alman Rudolf Dizel tarafından geliştirilen  motor  yeni bir aşamaydı.  1885 yılında Almanyan2da  Karl Benz atölyesinde halka satılan ilk otomobil üretildi  ve ilk otomobil  satışı 1888 yılında  gerçekleştirildi.

           M.Ö 2000  yıllarında Mezopotomya'da ovaların sulanmasında kullanılan, rüzgarla işleyen makineler bilinen ilk türbinlerdir. Romalılarda  ve Eski Yunanistan'da  benzer sistemler kullanıldı. Gerçek anlamda ilk  türbin XIX. Yüzyılda  Fransız Claude Bourdin tarafından tasarlandı ve öğrencisi Benoit Fourneyron tarafından gerçekleştirildi (1824). Daha sonra İngiliz James Bicheno Francis, günümüzde adını taşıyan radyal akışlı bir türbin (Francis türbini) geliştirdi. ABD?li Lester Pelton, Avusturyalı Viktor Kaplan?la birlikte gelişmeler devam etti. İlk  buharlı türbin ise İsveçli Gustav De Laval tarafından gerçekleştirildi. Gaz türbini üzerine ilk denemeler ise, 1900 yılında Holzwarth tarafından gerçekleştirildi. İlk gaz türbini patenti ise, 1731 yılında alınmıştır.

           1957 yılında ise Alman mucidi F. Wankel  tarafından  döner pistonlu adını verdiğimiz küçük hacimli ve güçlü yeni bir motor  icat etmiştir.

           Roketler bir çeşit füzedir  ve ilk icat edenin Çinliler olduğu  sanılmaktadır. İlk roket M.S 1232 yılında  Moğollara karşı  kullanılmıştır. Roket ile ilk  kez  havalanmayı  başarmış olan, 16. yüzyılda yaşamış olan LAĞARİ HASAN ÇELEBİ'dir.  Çağdaş roket sisteminin geliştirilmesinde  TSİOLOKOVSKY (1857-1935), GODDARD (1882-1945) ve OBERTH (1894-.. )  adlı bilginlerin büyük katkıları olmuştur. Tepkimeli motorun ilkesi uzun zamandır bilinmektedir  ve M.Ö  I. Yüzyılda İskenderiyeli Heron  tarafından bulunan Eolipil su buharının   etkisiyle dönen  bir küreden oluşuyordu.Roket (ve jet) motorlarının kuramı, NEWTON (1642-1727) tarafından ortaya atılmış  bulunan etki ve tepki  prensibine dayanır.

Tepkili motorların havacılıkta  XX. Yüzyılın başlarında  gerçekleşmiştir.

Türbo reaktörü 1930 yılında İngiliz Sir Franck Whittle bulmuştur. Almanya'da  Mühendis Hans von Ohain?in araştırmaları sonucunda  1937'de, Heinkel 112  adlı ilk tepkili uçak gerçekleştirdi. Füze motoru ile yapılan ilk uçuş 1926 yılında ABD'li mühendis  GODDART  tarafından gerçekleştirilmiştir.

           M.Ö 6. yüzyılda Yunan filozofu  Thales  tarafından elektriğin bulunmasıyla başlayan başlayan  elektrik alanındaki bu  süreç, günümüzde bu alanda ortaya çıkan bilimsel ve  teknolojik gelişmelerle birlikte, değişik elektrik güç kaynaklarının  ve değişik alanlarının  gelişmesiyle devam etmektedir.  17. yüzyılda GILBERT, sürtünme ile oluşan elektriklenmeyi manyetik olaylardan ayırmıştır. 1672 yılında ise, Otto Van GERİK,  elektrostatik bir cihaz geliştirmiştir.Galvani ilk pili yapmış, Volta ise, pilleri uyguluma alanına sokmuştur. Graham-Siemens dinamoyu bulmuş, Amper ve Faraday  ise OHM kanunu  bulmuşlardır. Kirşof ise  seri, paralel ve karışık devrelerde kullanılan akım ve gerilimle ilgili kanunu bulmuştur. Daha sonra ise gelişmeler Edison ile devam etmiştir.

         Elektrik motoru ise yine çeşitli bilim adamların, mucitlerin çalışmalarının  birikimlerden yararlanarak, pekçok bilim adamının denemeleri sonucunda Faraday'ın başarılı olması sonunda icat edilmiştir. XIX. yüzyılda elektrik teori ve pratiğine çok önemli katkılarda bulunmuş iki büyük bilim adamı vardır. Bunlar büyük deneyci İngiliz Michael Faraday ( 1791 - 1867 ) ile elektromagnetik kuramının kurucusu İskoç James Clerk Maxwell ( 1831 - 1879 )'dir. Oersted, elektrik akımının bir magnetik alan oluşturduğunu göstermişti. İngiliz kimyacı ve fizikçi Faraday ise mıknatısların elektrik akımı yarattığını buldu ve mıknatısların oluşturduğu elektrik akımına ilişkin yasayı formüle etti : Akımın şiddeti, iletkeni birim zamanda kesen kuvvet çizgilerinin sayısıyla doğru orantılıydı ( Faraday, yaşamı boyunca tüm çalışmalarını düzenli bir biçimde defterine not ediyordu. Ölümünden sonra bu notlar 7 cilt halinde yayınlanmıştır. Faraday, 1822 yılında defterine şu notu düşmüştü ; "Magnetizma'yı elektriğe dönüştür!" ). Faraday'ın bu bilimsel keşfi, onun sürekli bir akım üretebilen elektrik motorunu buluşuyla sonuçlanmıştır.?
           
Günümüzde  yararlandığımız  tüm araçlarda   bahsettiğimiz güç  kaynakları kullanılır.
           
Güç kaynakları ise  şu şekilde sınıflandırılabilir……

             

 1.   İçten Yanmalı Motorlar                        

                        a.)Pistonlu Motorlar

                        b.)Türbinler
                        c.)Jetler
                        d.)Roketler
2.   Dıştan Yanmalı Motorlar                        
                        a.) Pistonlu Motorlar
                        b.) Türbinli  Motorlar
                 3.  Elektrikli Motorlar                        
                        a.) DC (Doğru Akım Motorları
                        b.) AC (Alternatif Akımlı Motorlar)
                   
            Bilinmeyen  Kelimeler :            
            Motor     : Herhangi bir enerjiyi mekanik enerjiye çeviren makinelere  motor  denir.
            Elektrik Motoru : Elektrik enerjisini  mekanik enerjiye çeviren makienlere elektrik motoru denir.
            İçten Yanmalı Motor : Yakıtın, motorun içinde yakıldığı ve yanan gazlardaki genleşme ve basıncın itici  güç olarak kullanıldığı motor çeşidi….
            Dıştan Yanmalı  Motor : Katı, sıvı ve gaz yakıtlar  yardımıyla ısıtılan   buhar basıncının pistonlar üzerine etki ettirerek  veya  buhar türbini kanatçıklarına çarparak güç elde edilen  motorlardır.
            Dizel Motorları : Alman Mühendis Rudolph Diesel tarafından 1892 yılında  patenti alınan, yakıt olarak mazot kullanan motor çeşididir.
            Türbin : Su, buhar, gaz gibi herhangi bir akışkanın hareket enerjisiyle ve birtakım özel düzenler yardımıyla dönerek çalışan araç.
            Jet Motoru : Yüksek basınçla ve çok büyük hızla gaz akışını püskürtme sistemiyle en yüksek düzeyde itme gücü yaratan motor, tepkili motor
            Tepkili (Jet )Güç …: Bir aracın geriye bir akışkan (çoğu gaz, bazen de sıvı veya iyonlar) jet püskürterek itilmesi…
            Roket  : Atış sırasında mekanik olarak yön verilen, yörüngesinin başlangıcında öz itmeli olarak yol alan ve daha sonra yalnız balistik kanunlarına bağlı kalan mermi.
            Füze : Bir yanıcı ve bir yakıcı maddenin sürekli olarak yanmasından doğan itiş gücü ile hareket eden düzenek.
            Süreç : Aralarında birlik olan veya belli bir düzen veya zaman içinde tekrarlanan, ilerleyen, gelişen olay ve hareketler dizisi, vetire, proses.
            Mucit : Yeni bir buluş ortaya koyan, icat eden kimse.
            Bilim Adamı : Bilimsel çalışmalarla uğraşan kimse, bilim kadını, bilim insanı, bilgin, âlim.
            Bilim :
                      1.Evrenin veya olayların bir bölümünü konu olarak seçen, deneye dayanan yöntemler ve gerçeklikten yararlanarak sonuç çıkarmaya çalışan düzenli bilgi, ilim
                      2. Belli bir konuyu bilme isteğinden yola çıkan, belli bir amaca yönelen bir bilgi edinme ve yöntemli araştırma süreci.
            Teknoloji : Bir sanayi dalı ile ilgili yapım yöntemlerini, kullanılan araç, gereç ve aletleri kapsayan bilgi.
            Elektrik Dinamosu : Güçlü bir elektromıknatısın kutupları arasında dönen sarımlar biçiminde düzenlenmiş bir iletkenden oluşan ve iletkenin döndürülmesiyle mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştüren araç.
            Elektrostatik :  Elektriklenmiş cisimler üzerinde elektriği denge durumunda inceleyen fizik dalı.
            Manyetik (magnetik) :  Mıknatıslık veya mıknatıs özellikleri ile ilgili olan.                     
































































































Kaynaklar :

1.   Güç Kaynakları.  Cilt I, GÜNGÜR, Orhan-ÖZTUNA, Mahmut.
2.   http://services.tubitak.gov.tr/edergi/
3.   Bilim ve Teknoloji Ansiklopedisi (Remzi - Phaidon)
4.   OTO. Görsel Kitapları. SUTTON, Richard…
5.   Gelişim Hachette Alfabetik Genel Kült. Ansikl. Cilt. 8/11  Sabah Yay.
6.   İş ve Teknik Eğitimi (paket Üniteler Ders Kitabı) . Gün-Doğu yayınları..
7.   http://stu.inonu.edu.tr/~egunebir/odev.html
8.   http://www.tdk.gov.tr/TR/sozbul.